Waarom we mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt de gepaste steun moeten geven

Wie kan werken, moet dat ook doen. Dat is vandaag meer dan ooit het credo van de verschillende regeringen in ons land. De organisaties die deze doelstelling concreet proberen waar te maken, reageren positief op de extra steun die ze ontvangen. Tegelijk wijzen ze op de complexiteit van de doelstelling en op het belang van een realistisch verwachtingspatroon.

Het optrekken van de algemene tewerkstellingsgraad geldt de jongste jaren als de heilige graal van het regeringsbeleid. Dat dit een complexe doelstelling is en dus een werk van zeer lange adem, wordt er meestal niet meteen bij verteld. Maar het is wel duidelijk dat de groep mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt actiever moet worden begeleid naar werk.

Naast de veelbesproken beperking van de werkloosheid in de tijd en verscherpte controles op inactieve Belgen, krijgen ook de initiatieven die moeten bijdragen aan activering extra ondersteuning. Een daarvan is maatwerkbedrijf Vlotter Maatwerk uit Boom. “Wij stellen 350 à 400 mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt tewerk, wat ons de tweede grootste werkgever uit de Rupelstreek maakt”, legt Business Unit Manager Kristof Haesen uit. “Wij focussen daarbij op kwalitatief productiewerk en het aanbieden van diensten aan bedrijven en organisaties.”

Zo heeft het bedrijf al sinds 2008 een structurele samenwerking lopen met Telenet. “Het doel van de partnership is om ervoor te zorgen dat zoveel mogelijk toestellen van Telenet een tweede en zelfs derde leven kunnen krijgen. Onze medewerkers gaan onder meer teruggezonden decoders controleren, testen, poetsen en ervoor zorgen dat ze opnieuw kunnen verzonden worden naar de klant. Op die manier kunnen wij een belangrijke schakel zijn in het circulaire plan van Telenet en dragen we mee aan de verdere uitbouw van de circulaire economie.”

Trots als motivator

Minstens even belangrijk zijn de emoties die zulke opdrachten oproepen bij de mensen die zijn tewerkgesteld binnen het maatwerk. “Het woord dat we vaak horen terugkomen is: trots. Onze mensen zijn enorm fier dat ze kwalitatief productiewerk mogen doen voor een grote speler als Telenet. En ze zijn daarnaast ook trots dat ze kunnen bijdragen aan een maatschappelijk doel”, gaat Haesen verder. “Ze zorgen er namelijk mee voor dat heel wat producten niet in de vuilnisbak terechtkomen, waardoor er duizenden tonnen elektronisch afval worden vermeden.”

Die trots staat ook centraal bij G-Jobs. Dit initiatief werd eerder dit jaar in het leven geroepen in de schoot van hr-dienstverlener Forum Jobs en begeleidt mensen die door een gezondheidsuitdaging ondersteuning nodig hebben om aan het werk te blijven of opnieuw aan de slag te gaan.

“Het kan gaan om mensen met een fysieke beperking, maar evengoed om mensen die langdurig afwezig zijn door bijvoorbeeld een burn-out, kanker of een andere gezondheidsuitdaging”, vertelt Leen Goossens, hr-expert en coach binnen G-Jobs. “We richten ons op uiteenlopende profielen binnen de reguliere arbeidsmarkt: van arbeiders en bedienden tot leidinggevenden en managers.”

Opnieuw aan het werk gaan, is zelden vanzelfsprekend. “Maar terug naar werk hoeft niet altijd terug naar vroeger te zijn. Het kan ook iets nieuws zijn”, gaat Goossens verder. “Werk is immers zoveel meer dan een inkomen. Het geeft structuur, sociale contacten, eigenwaarde en het gevoel ergens bij te horen. Mensen kunnen opnieuw tonen wat ze wél kunnen en trots zijn op hun bijdrage.”

G-Jobs begeleidt daarom ook werkgevers en leidinggevenden. “Werkgevers willen het vaak goed doen, maar weten niet altijd hoe. We bieden hen concrete pistes om op een menselijke én professionele manier met langdurig zieke medewerkers om te gaan. We moeten daarom niet alleen kijken naar wat niet meer mogelijk is, maar vooral naar wat iemand wél kan.”

Perceptie omkeren

G-Jobs wil ook bijdragen aan een andere beeldvorming rond mensen met een gezondheidsuitdaging. “Politiek en media praten te vaak over deze groep alsof ze vooral een probleem vormt dat opgelost moet worden”, zegt Goossens. “Maar wanneer mensen vooral druk, wantrouwen of schuld ervaren, dreigen we de afstand tot werk groter te maken. De vraag mag niet alleen zijn waarom iemand nog niet werkt. We moeten vooral onderzoeken wat iemand vandaag wél kan en wat nodig is om opnieuw een haalbare en duurzame stap richting werk te zetten.”

Eenzelfde geluid is te horen bij Vlotter. “Er heerst nog heel vaak een verkeerd beeld over een maatwerkbedrijf. In de perceptie is dit een voortzetting van de vroegere beschutte werkplaatsen, waar ze vooral heel kleine en repetitieve taken uitvoerden. Maar als je de complexiteit van onze huidige operaties ziet, klopt dat totaal niet meer. Hoewel het dus uiteraard goed is dat wij extra ondersteuning en middelen krijgen vanuit de overheid, is het minstens even belangrijk dat zij goed begrijpen wat wij hier doen en de complexiteit die daarbij komt kijken. Denk bijvoorbeeld aan de groeiende noodzaak aan begeleiders voor onze doelgroepmedewerkers, die moeten beschikken over sterke leiderschaps- en organisatorische skills, maar vooral ook menselijk heel vaardig moeten zijn. Dat maakt hen erg moeilijk te vinden”, besluit Haesen.