Waarom ondernemers niet hun tijd, maar hun doelen moeten managen

De agenda zit vol, de mailbox loopt over en tussen twee vergaderingen door moet nog een klant worden teruggebeld. “Voor veel ondernemers voelt een drukke dag als het bewijs dat ze vooruitgaan. Maar de meesten weten diep vanbinnen precies welke ene beslissing of welk gesprek er eigenlijk moet gebeuren. Die stellen ze uit, want die is ongemakkelijk. En zolang de dag vol zit, hoeven ze daar niet aan.” Dat is een van de scherpste ideeën uit het boek Straight-Line Leadership van Dusan Djukich: drukte is een comfortabele manier om de confronterende actie te ontwijken.

Het boek, dat wereldwijd weerklank vindt en ondertussen aan zijn achtste druk toe is, maakt in de eerste plaats een duidelijk onderscheid tussen bezig zijn en productief zijn. Bezig zijn betekent dat je veel doet, productief zijn betekent dat je precies datgene doet wat nodig is om een gekozen resultaat te bereiken.

Het verschil lijkt semantisch, maar is voor een ondernemer fundamenteel. In een kmo voelt iedere taak immers steevast legitiem: een leverancier heeft een antwoord nodig, een medewerker wil overleggen en een klant verwacht snel schakelen. Toch dragen niet alle activiteiten in dezelfde mate bij aan de groei, rendabiliteit of continuïteit. Djukich noemt dat het onderscheid tussen kernacties en oppervlakkige acties. De eerste brengen het bedrijf aantoonbaar dichter bij zijn doel. De tweede ogen als werk, maar leveren nauwelijks beweging op.

“Door dit onderscheid te leren begrijpen en vooral door het te leren toepassen in het dagelijkse leven, heeft het boek van Straight-Line Leadership er voor mij toe geleid ik dat ik zelfverzekerder een internationaal team kan leiden”, reageert Amina Zarrou, die aan het hoofd staat van verschillende ondernemingen in Nederland en het Midden-Oosten.

Drukte als schuilplaats

Djukich verschuift met het boek dus de klassieke discussie over timemanagement. Tijdsdruk ontstaat volgens hem vaak niet omdat er objectief te weinig uren zijn, maar omdat het onvoldoende helder is waarop de ondernemer werkelijk inzet. Wie geen duidelijke doelen en engagementen heeft, zegt te gemakkelijk ja, zo luidt de redenering. Niet de agenda, maar het gebrek aan scherpe keuzes wordt dan het probleem.

Die gedachte is bijzonder relevant voor ondernemers die verschillende groeipistes tegelijk onderzoeken. Een nieuw product, een bijkomende vestiging, digitalisering, export en employer branding kunnen elk op zich waardevol zijn. Maar wie op vijf fronten tegelijk vooruit wil, riskeert overal beweging te creëren zonder ergens voldoende diepte te bereiken. Het boek spreekt in dit geval van ‘spray’: de aandacht wordt breed verspreid, terwijl resultaat doorgaans concentratie vraagt.

“De praktische vertaalslag begint daarom niet bij een nieuwe planningstool. Ze begint bij een eerlijke vraag: welke actie stel ik al weken uit omdat ze ongemakkelijk is? Voor de meeste ondernemers is het antwoord meteen duidelijk. Het gaat om een gesprek dat ze niet willen voeren, een beslissing die iemand teleurstelt, of een klant of medewerker die ze te lang laten begaan. Die ene actie brengt het bedrijf verder. De twintig taken eromheen voelen als werk, maar houden vooral de schuilplaats in stand.”

Dat klinkt eenvoudig, maar het vraagt discipline om ook aantrekkelijke kansen af te wijzen. “Ik ben ondertussen al zo’n 10 jaar bezig als ondernemer. In het bouwproces van ons bedrijf is het boek Straight-Line Leadership echt de bijbel. We laten iedereen dit lezen en het wordt dagelijks gebruikt om te zorgen voor meer effectiviteit in ons gehele leiderschapsteam”, haakt Boudewijn Graveland, oprichter van The Branding Club, hierop in.

De centrale waarschuwing van het boek Straight-Line Leadership is tegelijk confronterend en herkenbaar: drukte kan een comfortabele schuilplaats zijn. Ze geeft het gevoel dat er hard wordt gewerkt, zonder dat de meest confronterende actie moet worden genomen. Voor ondernemers is de relevante vraag dan ook niet hoeveel ze vandaag hebben gedaan, maar of ze het bedrijf dichter bij zijn bestemming hebben gebracht.