Hét toonaangevende zakenplatform voor Vlaanderen
De Europese bouwsector staat op een keerpunt. De vraag naar woningen en infrastructuur is acuut, de technologische mogelijkheden zijn nog nooit zo groot geweest en toch stagneert de groei. Een trendrapport van softwarebedrijf 4PS, gebaseerd op gesprekken met marktonderzoekers en consultants, schetst de evoluties waar bouwbedrijven vandaag rekening mee moeten houden in hun strategie.
Na de aanvankelijke hype is artificiële intelligentie uitgegroeid tot een technologie die in elke sector, dus ook in de bouw, productief kan worden ingezet. AI kan administratieve en repetitieve taken overnemen en zo mee een antwoord bieden op het tekort aan beschikbare arbeidskrachten.
Niels Goos, algemeen directeur van 4PS Group: “Wie stappen wil zetten met AI, moet echter eerst werk maken van een goed databeheer. En we merken dat de bouwsector nog wel een weg te gaan heeft op dat vlak. Het zal er immers op aankomen dat binnen de waardeketen de nodige data met elkaar worden gedeeld, liefst via een centraal platform waar alle betrokkenen toegang toe hebben. Op dat vlak moet er nog een cultuurswitch worden gemaakt.”
Hij onderstreept tegelijk het belang van deze revolutie: “AI en automatisering zorgen niet alleen voor meer efficiëntie, maar creëren ook nieuwe strategische opportuniteiten. Bedrijven staan voor de keuze met welke partner ze de toekomst willen vormgeven en moeten nadenken hoe ze hun organisatie voorbereiden op de structurele integratie van deze technologieën.”
De uitdaging bestaat niet alleen uit het kiezen van de juiste softwarelicenties, maar vooral uit de interne begeleiding bij de introductie, het change management dus. Het succes zal afhangen van de mate waarin bedrijven erin slagen de AI-tools te verankeren in hun processen en methodieken: “Bouwbedrijven die deze toepassingen doeltreffend integreren in hun organisatie en hun manier van werken, zullen voorsprong opbouwen.”
Een andere belangrijke hefboom om het tekort aan arbeidskrachten op te vangen, schuilt in prefabricatie en industrialisering, voor de werffase. Die productiemethodes maken het mogelijk om sneller, goedkoper en met een constant kwaliteitsniveau te bouwen, in gecontroleerde omgevingen.
Ook hier zal data een essentiële factor worden: “Bedrijven die investeren in data, gestandaardiseerde processen en innovatie leggen de basis voor een sector die beter bestand is tegen economische schokken, waardoor ze makkelijker en op een duurzame manier kan blijven functioneren”, aldus Niels Goos.
De bouwsector wordt eveneens geconfronteerd met een toenemende complexiteit als gevolg van strengere regelgeving, vergunningsdruk en technologische eisen. Het installeren van nieuwe technieken vergt bijvoorbeeld bijkomende knowhow. “De oplossing voor deze complexiteit is tweeërlei”, merkt de algemeen directeur van 4PS Group op. “Enerzijds biedt de ontwikkeling van plug-and-playtechnieken een oplossing, maar anderzijds kan ook het gebruik van digitale BIM-modellen helpen om complexiteit inzichtelijk en dus beter beheersbaar te maken.”
De combinatie van complexe regelgeving, krapte op de arbeidsmarkt en inflatie heeft al tot vertraging geleid in het ontwikkelen van nieuwe projecten en het aanvragen van vergunningen. Een doortastend beleid moet de sector opnieuw op het juiste spoor zetten. “De eenvoudigste oplossing is om overbodige regelgeving af te schaffen en de regels verder te harmoniseren. Financiering vergemakkelijken, vergunningen vereenvoudigen, subsidies toekennen: dat zijn beleidsopties die snel effect zullen hebben.”
Maar bovenal blijft deze transformatie van de bouwsector een kwestie van mensen en competenties. “Het wordt daarom nog belangrijker, en zelfs onmisbaar, om goed opgeleide medewerkers te vinden en aan boord te houden. We zullen altijd mensen nodig hebben die complexe technieken en tools op de werf kunnen toepassen”, benadrukt Niels Goos. “Wanneer AI en de industriële productie van delen van woningen door de bouwsector worden omarmd en geïmplementeerd, kunnen we grote stappen zetten om de sector ook in toekomst duurzaam verder te laten groeien.”
